علت نکشیدن آب توسط پمپ آب چیست؟
یکی از موارد اصلی که نیاز به توجه ویژه دارد تامین آب داخل ساختمان و نحوه انتقال آن از طبقات به یکدیگر است. نکته مهم این است که فشار آب در ساختمانهای بلند نباید از 80 psi بیشتر باشد. در این میان باید بررسی شود که تجهیزات لوله کشی به عنوان مثال دوش حمام در طبقات بالای ساختمان دارای فشار آب کافی هستند.
با تمام بررسیها گاهی فشار آب ناکافی است و باید به دنبال پیدا کردن علت عدم مکش پمپ آب ساختمان باشیم. برای حل مشکل عدم مکش پمپ آب باید سیستمی ویژه راهاندازی شود. در این مقاله از مجله آچاره در نظر داریم درباره علت نکشیدن آب توسط پمپ و راه حل این مشکل بپردازیم.
- بعد از قطع آب یا تعمیر لولهکشی، هواگیری پمپ را جدی بگیرید.
- صافی و فیلتر کثیف مستقیما مکش پمپ را ضعیف میکنند.
- پمپ را متناسب با هد، دبی و تعداد واحدهای ساختمان انتخاب کنید.
علت نکشیدن آب توسط پمپ
دلایل مختلفی را میتوان برای کم فشار بودن آب لولهکشیها نام برد. گاهی اوقات فشار آب شهری برای رفع نیازهای ساختمان کافی نیست و نیاز به سیستم افزایش فشار دارد.
با این حال در برخی موارد مشکلات لوله کشی داخلی، علت نکشیدن آب توسط پمپ است. پمپی که در اوج راندمان کار میکند، خرابی کمتری را ایجاد میکند و مصرف سوخت و هزینه کمتری دارد.
زمانی که صرف نگهداری پمپ آب ساختمان میکنید در واقع سرمایه گذاری در عملکرد و افزایش طول عمر آن است. راههای زیادی برای نگهداری از پمپ آب وجود دارد.
با مراقبت دقیق هزینههای مربوط تعمیر پمپ آب خانگی را کاهش میدهید و در عین حال راندمان را افزایش خواهید داد. اما مشکلات پمپ اجتناب ناپذیر است و ممکن است برای همه پیش آید. در ادامه این مقاله به دلایل عدم مکش آب توسط پمپ ساختمان میپردازیم.
1. فشار آب ناکافی و مشکلات سیستم لوله کشی
اگر آب شهری فشار مناسبی داشته باشد اما تجهیزات لوله کشی دارای فشار ناکافی هستند چندین علت وجود دارد. گرفتگی لولهها در تاسیسات قدیمیتر یکی از چندین علت نکشیدن آب توسط پمپ محسوب میشود.
در این لولهها تجمع زنگزدگی و رسوب در طول زمان باعث کاهش شدید قطر داخلی لولهها شده و گاهی اوقات لولهها را به طور کامل مسدود میکند.
گاهی اوقات آسیب روی سطح لولهها هم مشهود است. اما ممکن است لوله در شرایطی که از داخل گرفتگی داشته باشد همچنان مورد استفاده قرار گیرد. برای حل این مشکل میتوانید لوله کشی را تمیز و بازیابی کنید.
اما اگر آسیب زیاد باشد ممکن است نیاز به تعویض لوله کشی داشته باشد. کوچک بودن لوله کشی به دلیل خطا در طراحی اولیه و فشار ضعیف آب میتواند علت نکشیدن آب توسط پمپ در تاسیسات جدیدتر باشد. گرفتگی لولهها و لولههای کم قطر هم باعث محدودیت جریان و افت فشار آب میشوند.
2. فشار کم منبع آب
اگر منبع آب شهری فاقد فشار کافی باشد، رساندن آب به طبقات بالا حتی با نصب لوله کشی جدید غیر ممکن میشود. همچنین ممکن است ساختمان بیش از حد مرتفع باشد و منبع آب شهری نتواند بدون تقویت به طبقات بالایی برسد.
فشار کم منبع آب یکی از چند علت نکشیدن آب توسط پمپ است. یکی از روشهای مؤثر برای رفع مشکل عدم مکش آب استفاده از سیستم تقویت کننده است. سه نوع اصلی از سیستمهای تقویت فشار مورد تایید قانون ساختمان سازی وجود دارد.
- نصب مخزن آب در ارتفاع
- تقویت کننده فشار هیدرو پنوماتیک
- پمپ تقویت کننده فشار آب
در مخازن آب مرتفع از نیروی گرانش برای رساندن آب به لوله کشی با فشار و سرعت جریان کافی استفاده میشود. سیستم پمپاژ پس از کاهش سطح آب از حد تعیین شده، مخزن را دوباره پر میکند. زمانی که مخزن پر است این سیستم برای جلوگیری از سرریز خاموش میشود.
پمپ در دسترس بودن آب را تضمین میکند در حالی که مخزن مرتفع فشار مورد نیاز را فراهم خواهد کرد. مزیت این تجهیزات این است که قدرت پمپاژ در مقایسه با سیستمی که در آن فشار و دبی هر دو باید با پمپ آب تثبیت شوند، کاهش پیدا میکند.
در صورتی که علت نکشیدن آب توسط پمپ، کم فشار بودن منبع باشد استفاده از تقویت کننده یا بوستر، همان راه حل مؤثری خواهد بود که میتواند عملکرد پمپ را افزایش دهد.
در تقویت کنندههای فشار هیدروپنوماتیک از مخزن هوابندی شده استفاده میشود. این مخزن با آب پر میشود و هوای داخل را تا رسیدن به مقدار مشخص تحت فشار قرار میدهد. در این مرحله پمپ خاموش شده و آب توسط هوای تحت فشار مخزن به سمت پایین رانده میشود.
میتوان آب را با فشار کافی به لوله کشیها رساند حتی زمانی که پمپ خاموش است. با کاهش سطح آب در مخزن هیدروپنوماتیک، فشار کاهش پیدا میکند و پس از رسیدن به مقدار آستانه پایین، پمپ دوباره فعال میشود. برای مخازن آب مرتفع و تقویت کنندههای فشار هیدروپنوماتیک به پمپی نیاز است که در صورت نیاز روشن و خاموش شود.
3. وجود مشکل و استهلاک در قطعات داخلی پمپ
گاهی علت نکشیدن آب توسط پمپ اصلاً از لولهکشی یا کمبود آب نیست و باید داخل خود پمپ دنبال مشکل بگردیم. پروانه، شافت، بلبرینگ، آببندها و موتور همگی مستقیم روی قدرت مکش اثر دارند.
وقتی یکی از این قطعات فرسوده یا خراب شود، ممکن است پمپ روشن شود اما آبی بالا نکشد یا فشار خروجی آن بهشدت کم شود. نکته مهم اینجاست که ادامه کار پمپ در چنین وضعیتی معمولاً خرابی را بیشتر میکند؛ چون موتور برای جبران افت عملکرد، تحت فشار بیشتری قرار میگیرد و احتمال آسیب به قطعات دیگر هم بالا میرود.
| شکستن پروانه پمپ | پروانه همان قطعهای است که آب را به حرکت درمیآورد. وقتی پرههای آن بشکنند یا ساییده شوند، موتور کار میکند اما نیروی کافی به آب منتقل نمیشود؛ در نتیجه مکش کم میشود یا پمپ عملاً آبی بالا نمیکشد. |
| خرابی بلبرینگ یا شافت | خرابی بلبرینگ یا تاب برداشتن شافت باعث میشود پروانه روان و با سرعت طبیعی نچرخد. معمولاً همراه این مشکل صدای غیرعادی هم شنیده میشود و هرچه اصطکاک بیشتر شود، توان پمپ برای مکش آب پایینتر میآید. |
| فرسودگی واشرها و آببندها | آببندها جلوی ورود هوا به بخش مکش را میگیرند. وقتی فرسوده شوند، هوا از همین نقاط وارد سیستم میشود و پمپ دیگر نمیتواند خلأ لازم برای بالا کشیدن آب را درست ایجاد کند. |
| نیمسوز شدن دینام | پمپ در حالت نیمسوز ممکن است هنوز روشن شود و همین موضوع تشخیص را سخت میکند. با این حال موتور قدرت قبلی را ندارد، دور پروانه پایین میآید و پمپ برای مکش آب به توان لازم نمیرسد. |
| خرابی موتور پمپ | وقتی موتور ضعیف شده یا سیمپیچ آن آسیب دیده باشد، کل عملکرد پمپ افت میکند. در این حالت ممکن است دستگاه روشن بماند اما مکش ضعیف، داغ شدن بدنه یا قطع و وصل شدن غیرعادی دیده شود. |
4. افت ولتاژ و نوسانات شدید برق
برق ضعیف هم میتواند علت نکشیدن آب توسط پمپ باشد؛ مخصوصاً وقتی پمپ روشن میشود اما صدای کارکرد آن طبیعی نیست یا فشار سابق را ندارد. موتور برای راه افتادن و رسیدن به دور مناسب، به ولتاژ کافی نیاز دارد. افت ولتاژ باعث میشود موتور با توان کمتر کار کند و نتواند پروانه را با قدرت لازم بچرخاند.
نوسانهای شدید هم در طول زمان به خازن و سیمپیچ فشار وارد میکنند و حتی میتوانند موتور را نیمسوز کنند. برای پمپهایی که در ساختمانهای دارای افت برق استفاده میشوند،
محافظ ولتاژ استاندارد در جلوگیری از بروز علت نکشیدن آب توسط پمپ ضروری است. اگر قطعی یا نوسان برق زیاد دارید، UPS یا منبع برق اضطراری متناسب با توان پمپ هم میتواند جلوی خاموش و روشن شدنهای آسیبزا را بگیرد.
مطالب پیشنهادی: علت کم و زیاد شدن فشار آب ساختمان
5. انتخاب پمپ با ظرفیت نامتناسب
بعضی وقتها علت نکشیدن آب توسط پمپ از روز اول و با انتخاب اشتباه دستگاه شروع شده است. برای مثال، پمپ نیماسب برای ساختمانی چندواحدی که به پمپ دو اسب نیاز دارد، مجبور است دائماً تحت فشار کار کند.
در این شرایط ممکن است آب را تا طبقات بالا نرساند، فشار مدام افت کند یا در ساعتهای اوج مصرف عملاً توان مکش کافی نداشته باشد. از آن طرف، خرید پمپ خیلی قوی هم انتخاب درستی نیست.
فشار بیش از حد میتواند به لولهها، اتصالات، شیرآلات و منبع تحت فشار آسیب بزند و یکی از چندین علت نکشیدن آب توسط پمپ شکل دهد. توان پمپ باید با ارتفاع ساختمان، تعداد واحدها، تعداد مصرفکنندهها و میزان آب موردنیاز هماهنگ باشد. یعنی در زمان خرید نباید فقط اسب بخار دستگاه را دید؛ هد و دبی موردنیاز ساختمان هم باید محاسبه شود.
f6. تنظیم نبودن پمپ
همیشه قرار نیست خرابی قطعه علت نکشیدن آب توسط پمپ باشد؛ گاهی پمپ فقط درست تنظیم نشده است. فشار روشن و خاموش شدن، دبی، سرعت عملکرد و تنظیمات اتومات باید با شرایط مصرف ساختمان هماهنگ باشند.
مثلاً اگر فشار استارت خیلی بالا تنظیم شده باشد، پمپ دیر وارد مدار میشود و کاربر افت فشار را احساس میکند. تنظیم اشتباه پرشرسوئیچ هم میتواند باعث روشن و خاموش شدنهای پشتسرهم شود.
در مدلهای دورمتغیر، سرعت موتور هم باید متناسب با مصرف تنظیم شود. برای تنظیم دقیق، ابتدا فشار ورودی و خروجی و فشار منبع اندازهگیری میشود؛ بعد محدوده استارت و توقف پمپ، دبی و سرعت عملکرد بر اساس ظرفیت دستگاه تنظیم میشوند تا پمپ نه بیدلیل تحت فشار بماند و نه مکش آن افت کند.
نشانههای علت نکشیدن آب توسط پمپ
قبل از این که به دنبال علت نکشیدن آب توسط پمپ باشید؛ لازم است نشانههای این مسئله را شناسایی کنید. چرا که از خرابی جدی چند علامت به شما میدهد. نادیده گرفتن این علائم میتواند باعث شود یک ایراد ساده مثل هوا گرفتن یا افت فشار، در نهایت به خرابی موتور یا سوختن سیمپیچ برسد.
به یاد داشته باشید تا زمان بررسی علت نکشیدن آب توسط پمپ اول از همه برق دستگاه را قطع کنید. با دست خیس به پمپ، کابل یا جعبه برق نزدیک نشوید و تا وقتی فشار داخل سیستم تخلیه نشده، اتصالات را باز نکنید.
خازن و بخشهای برقی حتی بعد از خاموش شدن دستگاه هم میتوانند خطرناک باشند؛ بنابراین باز کردن موتور یا سیمکشی باید به تعمیرکار سپرده شود.
| بوی نامطبوع یا بوی سوختگی | پمپ را خاموش کنید و برق آن را از فیوز قطع کنید. بوی سوختگی معمولاً علامتی نیست که بتوان با روشن کردن دوباره دستگاه آن را «تست» کرد. خازن، سیمپیچ، کابل و موتور باید قبل از راهاندازی مجدد بررسی شوند. |
| مشاهده دود | در صورت مشاهده دود، دستگاه را فوراً از برق جدا کنید و تا خنک شدن کامل به بدنه یا سیمها دست نزنید. روشن کردن دوباره پمپ میتواند خرابی بخش الکتریکی را شدیدتر کند؛ در این شرایط بررسی تعمیرکار لازم است. |
| بالا رفتن غیرعادی دمای بدنه پمپ | داغ شدن غیرعادی را جدی بگیرید و پمپ را خاموش کنید. کارکرد بدون آب، گیر کردن پروانه، افت ولتاژ یا فشار زیاد روی موتور میتوانند پشت این مشکل باشند. بعد از خنک شدن هم دستگاه را بدون مشخص شدن علت، طولانیمدت روشن نگذارید. |
5 راه برای از بین بردن مشکلات مکش پمپ تقویت کننده آب
در این قسمت مقاله عیبیابی ما حول مشکلات مکش میچرخد. هر چیزی که از رسیدن آب به سیستم پمپ تقویت کننده فشار آب جلوگیری کند روی پمپها تأثیر میگذارد. در ادامه برخی از موقعیتهای واقعی که علت نکشیدن آب توسط پمپ هستند را مورد بررسی قرار میدهیم.
- عدم مراقبت از صافیهای
- فیلترها
- بسته شدن دریچههای قطع کننده
- تله هوا در لوله کشی
- سختی گیرهای آب
قبل از بررسی راهکارها لازم است بدانید زمانی بحث علت نکشیدن آب توسط پمپ مطرح است، سرویس دورهای واقعاً کاربردی است؛ چون خیلی از خرابیها قبل از توقف کامل دستگاه قابل تشخیصاند. در سرویس فصلی یا سالیانه میتوان وضعیت پروانه، بلبرینگ، آببندها، فشار منبع و عملکرد موتور را بررسی کرد.
از طرف دیگر، بعد از قطع آب، تعمیر لولهکشی یا خالی شدن مسیر، هواگیری پمپ را نباید عقب انداخت. ماندن هوا در مسیر مکش باعث میشود پمپ نتواند آب را درست بالا بکشد و در بعضی موارد حتی خشک کار کند. همین کارکرد بدون آب یکی از دلایل داغ شدن و آسیب موتور است.
1. عدم مراقبت از صافیها
صافیها به عنوان یک مخفیگاه ممکن است دچار گرفتگی شود، به این دلیل، لازم است تا همین مسئله را به عنوان علت نکشیدن آب توسط پمپ مورد توجه قرار داده و قبل از نصب صافیها، مزایا و معایب طولانیمدت و هزینههای مرتبط را در نظر بگیرید.
2. فیلترها
مانند صافیها، فیلتر بکار رفته در پمپ آب خانگی یا فیلترهای فولادی ضد زنگ تجاری به مرور زمان مسدود میشوند. برای حل این مشکل بهتر است فیلترها بعد از پمپهای تقویت کننده نصب شوند که لازم است برای جلوگیری از بروز تمامی دلایل و علت نکشیدن آب توسط پمپ، این فیلترها را به طور منظم تمیز کنید.
در این فرآیند توجه داشته باشید که گیجهای فشار در هر طرف فیلتر بررسی کنید. چرا که دیفرانسیل بالا نشاندهنده نیاز به تمیز کردن فیلترها است.
مطالب پیشنهادی: علت روشن شدن چراغ failure پمپ آب
3. بسته شدن دریچههای قطع کننده
مسدود شدن دریچه قطع کننده علت نکشیدن آب توسط پمپ است. با باز کردن شیر میتوانید تمام مشکلات را حل کنید. باید پس از تعمیر و نگهداری، شیرهای سیستم را دوبار بررسی کنید.
4. هوای محبوس شده در لوله کشی
وجود تله هوا در لوله کشی مشکل رایجی نیست و شناسایی آن دشوار میباشد! هر زمان که لوله بالا و پایین میرود، احتمال زیادی برای به حبس شدن هوا وجود دارد. هرچه لوله بزرگتر باشد، فاصله بیشتر و مشکل وسیعتر است. تله هوا در لوله کشی در حجمهای کم قابل توجه نیست. اما وقتی حجم با افزایش روبهرو شود، هوا جریان آب را مسدود میکند.
همین انسداد میتواند علت نکشیدن آب توسط پمپ باشد. برای حل این مشکل حواستان به لولهکشی و حلقههای بالا باشد. اگر مشکوک است، دریچه رهاسازی هوا را در بالاترین نقطه نصب کنید.
به منظور رفع این مسئله، لازم است تا اول برق پمپ را قطع کنید. درپوش هواگیری را باز کرده و محفظه پمپ را کاملاً با آب پر کنید. وقتی آب بدون حباب از محل هواگیری خارج شد، درپوش را ببندید. شیر خروجی را کمی باز کنید و پمپ را روشن کنید. چند ثانیه جریان آب را بررسی کنید؛ اگر مکش برقرار نشد، نشتی مسیر ورودی هم باید کنترل کنید.
5. سختی گیرهای آب
سختی گیر آب باید بعد از تقویت کننده پمپ نصب شوند. استفاده از سختی گیرهای کم حجم میتواند علت نکشیدن آب توسط پمپ باشد. انتخاب سختی گیر کوچکتر و ارزانتر استراتژی خوبی نیست. بهتر است افت فشار را در حجمهای بالاتر بررسی کنید. گاهی ممکن است درجه فشار سختی گیر آب برای نصب پس از پمپ خیلی کم باشد.
برای حل این مشکل سختی گیر آب با اندازه حرفهای را انتخاب کنید. اگر باید سختی گیر قبل از پمپها نصب شود، درباره الزامات نصب با سازنده مشورت کنید. حتما افت فشار را بررسی کنید!
نتیجهگیری
کم بودن فشار آب مخصوصا در ساختمانهای مرتفع مشکلات زیادی را برای ساکنین ایجاد میکند. در این میان پیدا کردن علت نکشیدن آب توسط پمپ میتواند مشکلات را تا حدی حل کند.
در نهایت اگر به اطلاعات بیشتری در این حوزه نیاز دارید؛ کافیست در بخش دیدگاهها و نظرات همین بلاگ، سوال خود را مطرح کنید تا کارشناسان آچاره پاسخگویی پرسش شما را برعهده بگیرند.
سوالات متداول
آیا ضعیف شدن موتور میتواند بدون سوختن کامل باعث قطع مکش شود؟
بله، موتور نیمسوز ممکن است روشن شود اما توان کافی برای چرخاندن پروانه با دور مناسب نداشته باشد.
از کجا بفهمیم مشکل از ظرفیت پمپ است یا خرابی خود دستگاه؟
اگر پمپ از ابتدا در ساعات مصرف بالا کم میآورده، ظرفیت نامناسب محتملتر است؛ افت ناگهانی عملکرد بیشتر به خرابی یا هوا گرفتن مربوط میشود.
بعد از هواگیری، چرا پمپ دوباره هوا میگیرد؟
معمولاً نشتی در اتصالات مسیر مکش، خرابی آببندها یا مشکل شیر یکطرفه باعث ورود دوباره هوا به سیستم میشود.
