راهنمای گام به گام جمع کردن گاز کولر گازی در 2 روش

گاهی‌اوقات، مشکلاتی مانند کاهش سرمایش یا نشت گاز مبرد می‌تواند عملکرد کولر گازی را مختل کند که راه چاره آن جمع کردن گاز کولر گازی به روش تخلیه آن و شارژ مجدد مبرد است. در حالتی هم که می‌خواهید برای جابه‌جایی کولر خود اقدام کنید، می‌توانید با جمع کردن گاز کولر گازی در کندانسور دستگاه، از این گاز مجددا استفاده کنید.

اگرچه استفاده از خدمات تعمیر کولر گازی در هر دو سناریو بهترین راهکار است؛ اما در صورتی که قصد دارید با این کار آشنا شوید یا نظارت دقیقی روی انجام این فرآیند توسط سرویسکار داشته باشید، کافی‌ست تا انتهای این مطلب با ما همراه شوید.

طریقه جمع کردن گاز کولر گازی به روش تخلیه کامل

جمع‌آوری گاز مبرد از کولر گازی یک فرایند حساس و مهم است که به دانش و مهارت خاصی نیاز دارد. با این راهنمای گام به گام برای جمع کردن گاز کولر گازی با تخلیه آن، شما می‌توانید گاز مبرد را به‌طور ایمن و کارآمد از کولر گازی خودتان جمع‌آوری کنید. برای اینکه روش جمع کردن گاز کولر گازی به درستی انجام شود، باید مطابق مراحل زیر پیش بروید.

1. کولر گازی را خاموش کنید

قبل از شروع به جمع کردن گاز کولر گازی، مطمئن شوید که کولر گازی را به‌طور کامل خاموش کرده‌اید و پریز آن را از برق کشیده‌اید. در واقع این کار برای اطمینان از ایمنی در طول فرایند ضروری است. قطع جریان برق نه‌تنها خطر برق‌گرفتگی را کاهش می‌دهد؛ بلکه از فعال شدن ناخواسته کولر در حین جمع کردن گاز کولر گازي جلوگیری می‌کند.

محاسبه رایگان هزینه نصب و تعمیر کولر گازی!

2. شیرهای سرویس را پیدا کنید

شیرهای سرویس وظیفه کنترل جریان گاز مبرد را در کولر گازی را بر عهده دارند. معمولا این شیرها روی واحد خارجی دستگاه قرار دارند. برای پیدا کردن محل شیرها به دفترچه راهنمای دستگاه مراجعه کنید. مکان دقیق شیرهای سرویس احتمالا با‌توجه‌به مدل و برند کولر گازی متفاوت باشد.

بیشتر بخوانید:  آموزش کامل نصب کولر گازی پرتابل

بیشتر بخوانید:  ارور کولر گازی کنوود + راهکار

3. شیلنگ‌ها را به شیرها وصل کنید

قدم سوم برای جمع کردن گاز کولر گازی، اتصال شیلنگ‌ها به شیرهاست. شیلنگ‌های گیج چندراهه را به شیرهای سرویس وصل کنید. سپس مطمئن شوید که اتصالات محکم و بدون نشتی هستند.

برای این کار، می‌توانید از ابزارهای مخصوصی که برای محکم کردن اتصالات طراحی شده‌اند، استفاده کنید. وجود نشتی در اتصالات می‌تواند باعث هدر رفتن گاز مبرد و ایجاد خطرات زیست‌محیطی شود.

4. شیرها را به صورت تدریجی باز کنید

شیرهای گیج چندراهه را به آرامی باز کنید تا گاز مبرد به داخل شیلنگ‌ها جریان پیدا کند. برای بررسی میزان گاز باقی‌مانده در سیستم، گیج فشار را کنترل کنید.

باز کردن تدریجی شیرها باعث توزیع فشار یکنواخت در سیستم می‌شود و از ایجاد شوک‌های ناگهانی به کولر جلوگیری کند. البته به این نکته توجه داشته باشید که جمع كردن گاز كولر گازي بدون گیج می‌تواند بسیار خطرناک باشد.

5. گاز را جمع‌آوری کنید

از یک سیلندر بازیافت مبرد مناسب برای ذخیره گاز جمع‌آوری شده استفاده کنید. سیلندر را به شلنگ مربوطه وصل و شیر را برای انتقال گاز باز کنید.

البته باید مطمئن باشید که سیلندر مورد استفاده برای ذخیره گاز، مناسب و دارای گواهینامه‌های لازم برای نگهداری گاز مبرد است. استفاده از سیلندرهای غیراستاندارد می‌تواند خطرات جدی به همراه داشته باشد.

6. شیرها را به طور کامل ببندید

پس از جمع کردن گاز کولر گازی، شیرهای گیج چندراهه را به‌طور کامل ببندید تا جریان گاز متوقف شود. در این مرحله باید مطمئن شوید که هیچ گازی در سیستم باقی نمانده است و تمامی اتصالات به‌طور کامل بسته شده‌اند. این کار برای جلوگیری از نشت احتمالی گاز پس از اتمام کار ضروری است.

بیشتر بخوانید:  با روش اصولی شستن کمپرسور کولر گازی آشنا شوید

7. گاز را به صورت اصولی دفع کنید

مرحله آخر برای جمع کردن گاز کولر گازی، دفع گاز است. دفع گاز مبرد الزامات زیست‌محیطی خود را دارد. برای اطلاع از روش‌های صحیح دفع، از یک کارشناس کمک بگیرید.

گازهای مبرد می‌توانند به لایه اوزون آسیب برسانند؛ لذا دفع صحیح و اصولی آن‌ها بسیار حائز اهمیت است. همچنین، برخی گازهای مبرد قابل بازیافت هستند و می‌توانند پس از تصفیه دوباره مورد استفاده قرار گیرند، بنابراین بررسی امکان بازیافت هم توصیه می‌شود.

همان‌طور که اشاره شد، جمع کردن گاز کولر گازی فرایندی پیچیده است که به دانش فنی نیاز دارد. پس از یک متخصص برای انجام این کار استفاده کنید. در این شرایط استفاده از سرویس تعمیر کولر گازی آچاره می‌تواند بهترین انتخاب برای شما باشد.

تعمیر کولر گازی

پمپ دان یا جمع کردن گاز کولر گازی در کندانسور

اگر دستگاه سالم است و فقط برای جابه‌جایی آن برنامه دارید، لازم نیست مبرد را حتماً به یک سیلندر خارجی انتقال دهید. راه دیگری به نام پمپ دان وجود دارد که طی آن، کمپرسور مبرد باقی‌مانده در پنل داخلی و لوله‌های مسی را به سمت یونیت خارجی هدایت می‌کند.

در واقع جمع کردن گاز کولر گازی با این روش کمک می‌کند مبرد در کندانسور محفوظ بماند و همراه دستگاه به محل جدید منتقل شود. اگر مدار نشتی نداشته باشد و مقدار مبرد نیز کافی باشد، پس از نصب مجدد معمولاً هزینه شارژ کامل گاز به شما تحمیل نمی‌شود.

البته برای اجرای دقیق این کار به گیج منیفولد، آچار مناسب و شناخت شیرهای سرویس نیاز دارید؛ به همین دلیل بهتر است پمپ دان را به متخصص بسپارید.

مقایسه روش‌های جمع کردن گاز کولر گازی

پمپ دان و بازیابی مبرد در سیلندر، هر دو از خروج گاز به محیط جلوگیری می‌کنند؛ اما شیوه اجرا و کاربرد یکسانی ندارند. انتخاب روش مناسب به سلامت کمپرسور، وضعیت مدار و هدف تعمیر یا جابه‌جایی دستگاه بستگی دارد.

در روش پمپ دان قرار نیست مبرد تخلیه یا دور ریخته شود. گاز داخل یونیت خارجی باقی می‌ماند تا پس از نصب دستگاه در محل جدید، دوباره در مدار جریان پیدا کند. با این وجود اگر دستگاه نشتی داشته یا بخشی از مبرد آن پیش‌تر خارج شده باشد، نگهداری مقدار باقی‌مانده در کندانسور مشکل کمبود گاز را برطرف نمی‌کند.

در این شرایط ابتدا باید محل نشتی پیدا و تعمیر شود. سپس مقدار مبرد براساس وزن یا مشخصاتی که سازنده برای همان مدل تعیین کرده است، تنظیم خواهد شد.

در چه شرایطی می‌توان پمپ دان انجام داد؟

پیش از شروع جمع کردن گاز کولر گازی باید وضعیت فنی دستگاه بررسی شود. کمپرسور باید سالم باشد، کولر در حالت سرمایش روشن شود و مبرد را به‌درستی در مدار به گردش درآورد. همچنین نباید نشتی جدی در لوله‌ها یا اتصالات وجود داشته باشد و تعمیرکار باید بتواند بدون خطر به شیرهای سرویس یونیت خارجی دسترسی پیدا کند.

اگر کمپرسور روشن نمی‌شود، مقدار زیادی از مبرد دستگاه خارج شده یا یونیت خارجی در محلی ناایمن قرار دارد، پمپ دان انتخاب درستی نیست. در این شرایط نمی‌توان با کمک کمپرسور خود کولر، مبرد را داخل کندانسور نگه داشت. متخصص باید گاز باقی‌مانده را با دستگاه ریکاوری جمع‌آوری کرده و به سیلندر استاندارد انتقال دهد تا مبرد در فضای آزاد تخلیه نشود.

مراحل پمپ دان برای جمع کردن گاز کولر گازی

برای اینکه فرایند جمع کردن گاز کولر گازی بدون هدررفتن مبرد یا آسیب‌دیدن کمپرسور انجام شود، ترتیب مراحل اهمیت زیادی دارد. روشن‌کردن دستگاه، اتصال گیج و بستن شیرهای سرویس باید در زمان درست انجام شوند؛ بنابراین نمی‌توان هیچ‌کدام از این مراحل را براساس حدس یا عجله پیش برد.

۱. سلامت دستگاه و مدار مبرد را بررسی کنید

اول کولر را روشن کنید و ببینید کمپرسور به‌صورت عادی وارد مدار می‌شود یا خیر. سرمای خروجی پنل، صدای کمپرسور و وضعیت اتصالات نیز باید بررسی شوند. اگر دستگاه سرمای محسوسی ندارد، کمپرسور صدای غیرعادی تولید می‌کند یا اطراف مهره‌ها و لوله‌ها آثار چربی و روغن دیده می‌شود، احتمال نشتی مبرد یا خرابی یکی از اجزای مدار وجود دارد.

در چنین شرایطی، نباید بدون عیب‌یابی سراغ پمپ دان بروید. ممکن است بخشی از مبرد پیش‌تر خارج شده باشد یا کمپرسور توان کافی برای انتقال گاز باقی‌مانده به یونیت خارجی را نداشته باشد. ادامه کار در این وضعیت می‌تواند نتیجه جمع کردن گاز کولر گازی را نامطمئن کند و فشار بیشتری به کمپرسور وارد شود.

۲. کولر را روی حالت سرمایش قرار دهید

کولر را در حالت سرمایش قرار دهید و دمای تنظیم‌شده را پایین بیاورید تا کمپرسور روشن شود. سپس چند دقیقه فرصت بدهید تا مبرد به‌طور منظم در مدار گردش کند. اگر کمپرسور هنوز وارد مدار نشده است، نباید مرحله بستن شیرها را آغاز کنید.

توجه داشته باشید که پمپ دان با دستگاه خاموش انجام نمی‌شود. کمپرسور در این فرایند باید مبرد موجود در پنل داخلی و لوله‌های مسی را به سمت کندانسور بکشد. بنابراین قطع برق مربوط به پایان کار و زمان بازکردن اتصالات است؛ نه ابتدای جمع کردن گاز کولر گازی.

۳. گیج منیفولد را به دستگاه متصل کنید

پس از دسترسی ایمن به یونیت خارجی، درپوش شیرهای سرویس باز می‌شود و شیلنگ گیج منیفولد به پورت سرویس متصل خواهد شد. تعمیرکار با کمک این گیج می‌تواند افت فشار مدار را هنگام انتقال مبرد زیر نظر بگیرد و زمان مناسب بستن شیر دوم را تشخیص دهد.

برای پایان فرایند نمی‌توان عددی مانند ۱۰ PSI یا رسیدن عقربه به فشار زیر صفر را برای همه کولرها تجویز کرد. نوع مبرد، ظرفیت دستگاه، مدل کولر و دستورالعمل سازنده در تعیین محدوده فشار مناسب اثر دارند. به همین دلیل، هنگام جمع کردن گاز کولر گازی باید مشخصات فنی همان دستگاه ملاک قرار بگیرد، نه اعدادی که برای یک مدل دیگر اعلام شده‌اند.

۴. شیر سرویس لوله باریک را ببندید

در این مرحله از جمع کردن گاز کولر گازی به روش پمپ دان، ابتدا شیر سرویس لوله باریک که به مسیر مایع مربوط است بسته می‌شود. کمپرسور همچنان روشن می‌ماند تا مبرد موجود در پنل داخلی، اواپراتور و لوله‌های رابط را به طرف یونیت خارجی بکشد. با ادامه این روند، مقدار بیشتری از مبرد داخل کندانسور جمع می‌شود.

از لحظه بسته‌شدن شیر لوله باریک، فشار مدار باید بدون وقفه از روی گیج بررسی شود. طول لوله‌ها، ظرفیت کولر و نوع مبرد روی مدت این مرحله اثر می‌گذارند؛ بنابراین نباید زمان بستن شیر بعدی را با شمارش چند ثانیه یا براساس تجربه یک دستگاه دیگر تعیین کنید.

۵. شیر لوله ضخیم را در زمان مناسب ببندید

زمانی که گیج رسیدن فشار به محدوده مناسب همان مدل را نشان داد، باید شیر لوله ضخیم یا مسیر مکش بسته شود. پس از بسته‌شدن این شیر، کولر را بدون معطلی خاموش کنید تا کمپرسور در شرایط نامناسب به کار خود ادامه ندهد.

اگر شیر دوم دیر بسته شود یا پس از بستن آن دستگاه همچنان روشن بماند، کمپرسور ممکن است وارد محدوده وکیوم شود. چنین تأخیری می‌تواند به کمپرسور فشار وارد کند و حتی باعث خرابی آن شود. سرعت عمل در این مرحله مهم است؛ اما این سرعت نباید جای کنترل دقیق فشار را هنگام جمع کردن گاز کولر گازی بگیرد.

آیا جمع کردن گاز کولر گازی بدون گیج امکان‌پذیر است؟

در بعضی آموزش‌ها پیشنهاد می‌شود که پس از بستن شیر لوله باریک، ۳۰ تا ۶۰ ثانیه صبر کنید و سپس شیر لوله ضخیم را ببندید. چنین نسخه‌ای شاید در ظاهر ساده و کاربردی به نظر برسد، اما برای همه کولرها قابل‌استفاده نیست.

طول لوله‌های مسی، ظرفیت دستگاه، دمای محیط، نوع مبرد و شرایط کاری کمپرسور، همگی روی مدت‌زمان جمع کردن گاز کولر گازی اثر می‌گذارند. اگر شیرها فقط براساس حدس یا شمارش چند ثانیه بسته شوند، ممکن است مقداری از مبرد در پنل داخلی و لوله‌ها باقی بماند.

از طرف دیگر، تأخیر بیش‌ازحد می‌تواند کمپرسور را وارد وضعیت وکیوم کند و احتمال آسیب‌دیدن آن را بالا ببرد. به همین دلیل پمپ دان بدون گیج را نمی‌توان روشی عمومی، دقیق و ایمن معرفی کرد. تصمیم‌گیری درباره اجرای این روش باید به تعمیرکاری سپرده شود که تجربه کافی دارد و می‌تواند شرایط واقعی دستگاه را ارزیابی کند.

۶. برق کولر را به‌طور کامل قطع کنید

پس از خاموش‌کردن دستگاه و پایان پمپ دان، برق کولر را از فیوز اصلی قطع کنید. حالا می‌توان اتصالات برق و لوله‌های مسی را برای جابه‌جایی باز کرد. تا زمانی که از قطع کامل جریان برق مطمئن نشده‌اید، نباید بازکردن سیم‌ها یا اتصالات یونیت خارجی را شروع کنید.

۷. شیرهای سرویس و سر لوله‌ها را بپوشانید

بعد از پایان جمع کردن گاز کولر گازی، درپوش شیرهای سرویس را در جای خود قرار دهید و از بسته‌شدن صحیح آن‌ها مطمئن شوید. سر لوله‌های مسی نیز باید بلافاصله با درپوش مناسب کور شوند؛ پس آن‌ها را تا زمان نصب مجدد باز رها نکنید. ورود مقدار کمی هوا، رطوبت یا گردوغبار به لوله‌ها برای آلوده‌کردن مدار تبرید کافی است.

این آلودگی‌ها پس از راه‌اندازی دوباره دستگاه می‌توانند توان سرمایش را کاهش دهند، مسیر گردش مبرد را دچار مشکل کنند یا بر کیفیت روغن و عملکرد قطعات داخلی کمپرسور اثر بگذارند.

8. جاری کردن مبرد در مدار

بعد از نصب یونیت داخلی و خارجی در محل جدید، برای بازکردن شیرهای سرویس عجله نکنید. مبردی که طی فرایند جمع کردن گاز کولر گازی داخل یونیت خارجی ذخیره شده است، فقط زمانی باید وارد مدار شود که نصب لوله‌ها به‌طور کامل انجام شده باشد.

ابتدا لوله‌های مسی به دستگاه متصل می‌شوند و مهره‌ها و اتصالات از نظر نشتی مورد بررسی قرار می‌گیرند. در آخرین قدم از جمع کردن گاز کولر گازی به روش پمپ دان لازم است تا هوای باقی‌مانده و رطوبت احتمالی داخل لوله‌ها باید با پمپ وکیوم تخلیه شود.

بازکردن شیرها پیش از وکیوم، هوا و رطوبت را داخل مدار حبس می‌کند و می‌تواند روی فشار کاری، میزان سرمایش و سلامت کمپرسور اثر بگذارد. پس از تکمیل وکیوم و اطمینان از آب‌بندی اتصالات، شیرهای سرویس مطابق دستورالعمل همان مدل باز می‌شوند تا مبرد ذخیره‌شده در کندانسور دوباره به جریان بیفتد.

نتیجه‌گیری

در این مقاله به طریقه جمع کردن گاز کولر گازی پرداخته شد. جمع‌آوری گاز از کولر گازی یک فرایند حساس است که به دقت و دانش فنی نیاز دارد. این کار شامل مراحل مختلفی از خاموش کردن کامل دستگاه تا دفع اصولی گاز جمع‌آوری شده است.

برای انجام این کار اطمینان از اتصال صحیح شیلنگ‌ها، باز و بسته کردن به موقع شیرهای گاز و رعایت دقیق مقررات محیط زیستی از جمله مسائلی است که بسیار مهم هستند. برای انجام این کار و جلوگیری از مشکلات احتمالی، توصیه می‌شود از متخصصین حرفه‌ای استفاده کنید.

سوالات متداول